Europejski Kongres Kultury organizowany między 8 a 11 września we Wrocławiu to wyjątkowe wydarzenie w skali europejskiej. W trakcie zaledwie czterech dni, na przestrzeni 90 tysięcy metrów kwadratowych zostanie zrealizowanych ponad 100 interdyscyplinarnych projektów.

W kongresie weźmie udział 300 artystów, naukowców, filozofów i aktywistów europejskich, m.in. Zygmunt Bauman, Brian Eno, Jan Fabre, Oliviero Toscani, Azra Akšamija, Zbigniew Libera, Mirosław Bałka, Zbigniew Rybczyński, Krzysztof Penderecki, Jonny Greenwood (Radiohead), Aphex Twin, Krystian Lupa, Dorota Masłowska, Stefan Kaegi, Grupa Kompott, Miasta w Komie czy Fatos Lubonja.  Naczelną ideą Kongresu jest Art for Social Change  – sztuka jako narzędzie zmiany społecznej.

Podczas Europejskiego Kongresu Kultury, jednego z najważniejszych wydarzeń Polskiej Prezydencji 2011, nie zabraknie projektów dla miłośników sztuki nowoczesnej.

Wystawa 10×10 nawiąże do naczelnej idei kongresu – Art for Social Change – kultura jako narzędzie zmiany społecznej    
Punktem wyjścia ekspozycji i działań realizowanych w ramach projektu 10×10 jest idea przewodnia kongresu, czyli sztuka jako narzędzie zmiany społecznej. Projekt przygotowywany jest przez dziesięciu kuratorów młodego pokolenia wybranych przez uznanych kuratorów z Polski i zagranicy. Kuratorzy zinterpretują hasło Art for social change na różne sposoby, wykorzystując rozmaite media i przestrzenie. Pokażą kolaże, prace wideo, obiekty i instalacje performatywne, a także zaproszą widzów do udziału w szczególnej wycieczce po Wrocławiu, inspirowanej hasłem „Wrocław – miasto spotkań” i badającej historyczne oraz współczesne konteksty wrocławskiej wielokulturowości.

Joanna Mytkowska (Polska) zarekomendowała Marthę Kirszenbaum, niezależną kuratorkę pracującą m.in. w Paryżu, Nowym Jorku i Wiedniu; Dorota Monkiewicz (Polska) wskazała Montse Badíę (Hiszpania), krytyczkę sztuki i kuratorkę, współzałożycielkę instytutu zajmującego się krytyką i sztuką współczesną A*DESK. Instituto Independiente de Crítica y Arte Contemporáneo, a także dyrektorkę artystyczną galerii Cal Cego Contemporary Art Collection w Barcelonie Hans Ulrich Obrist (Szwajcaria, Anglia), jedna z najważniejszych postaci współczesnej sztuki, wybra Chiarę Parisi (Włochy), historyczkę sztuki i szefową Centrum Sztuki i Pejzażu na francuskiej wyspie Vassivičre (Centre International d’Art et du Paysage de Vassivičre). Maria Lind (Szwecja) zaproponowała Annę Colin, kuratorkę współprowadzącą paryskie centrum kulturalne Bétonsalon– Centre for Art and Research i realizującą niezależne projekty m.in. w Centro Cultural Montehermoso w baskijskiej Vitoria-Gasteiz. Charles Esche (Holandia) polecił Remco de Blaaija (Holandia), kuratora prowadzącego autorskie projekty w ramach działalności Van Abbemuseum. Adam Buda (Polska, Austria) zaprosił Karela Císařa (Czechy), kuratora, krytyka sztuki pracującego m.in. w Pradze, Chicago, Budapeszcie, Krakowie i Berlinie. Marta Kuzma (Ukraina) zarekomendowała Marianne Zamecznik (Norwegia), mieszkającą w Berlinie krytyczkę i kuratorkę współpracującą m.in. z warszawskim Muzeum Sztuki Nowoczesnej i norweskim Momentum Biennial w Moss. Laura Stašane (Łotwa) zaproponowała Mojcę Jug (Słowenia) związaną z centrum kulturalnym Bunker w Lublanie, producentkę i koordynatorkę m.in. festiwalu Mladi Levi i interdyscyplinarnych projektów realizowanych w industrialnych przestrzeniach lublańskiej Starej Elektrowni. Polecona przez Zorę Jaurov (Słowacja) Ivana Komanická (Słowacja) jest filozofką, krytyczką sztuki i początkującą kuratorką, zrealizowała dotąd wystawy w Bańskiej Bystrzycy i Bratysławie. Aneta Szyłak (Polska) zarekomendowała Blandine Rosell (Francja), historyczkę sztuki i kuratorkę niezależnych projektów, realizowanych m.in. w Lille, Lambersart i Paryżu.

Wystawa oraz projekty jej towarzyszące zrealizowane zostaną w Pawilonie Czterech Kopuł, a także w przestrzeni miasta.

Wśród wystawianych prac znajdą się m.in.: instalacja Antoniego Abada „Megafone.net”, dokumentująca prowadzoną przez niego od 2004 roku pracę z udziałem przedstawicieli rozmaitych grup społecznych wykluczanych z dominującego dyskursu. Prezentacja projektu ma być jednocześnie pierwszym krokiem w kierunku planowanego w bliskim czasie przedsięwzięcia, które Abad chce zrealizować we współpracy z przedstawicielami specyficznych społeczności Wrocławia. Tocząca się na forum Kongresu debata o tym, czy sztuka może stać się narzędziem transformacji społecznej nabierze dzięki temu praktycznego, wymiernego charakteru. Praca Enrique Marty’ego „Art Is Dangerous” nie proponując jednoznacznej definicji sztuki skupi się na sposobie, w jaki sztuka jest postrzegana, stawiając pytanie o jej społeczny status i wartości, którymi rządzi się zachodni świat artystyczny. Roman Ondák zrealizuje koncepcję performatywności w formie odgrywania mikrodramatu: w kongresowych przestrzeniach matka pomaga stawiać pierwsze kroki swojemu rocznemu dziecku. Dla gości Kongresu kobieta początkowo jest tylko jednym z widzów, który zamiast oglądać wystawę, skupia się na swoim dziecku. W miarę upływu czasu, widzowie będą obserwować, jak dziecko coraz lepiej radzi sobie z koordynacją ruchów. Celem projektu jest zatarcie różnicy między sztuką a codziennym życiem. Anna Colin i Remco de Blaaij do udziału w swoim przedsięwzięciu „Tysiąc dziewięćset czterdziesty ósmy” zaprosili czworo praktyków kultury z Polski, Izraela i Anglii, którzy poprowadzą alternatywną wycieczkę śladami historii Wrocławia. Prowadząc uczestników przez specyficzne zakątki miasta, organizatorzy chcą przybliżyć im ważne wydarzenia z historii miasta i okolic oraz podkreślić znaczenie, jakie miały one dla miejscowego życia społecznego i kulturalnego. Ivana Komanicka, filozofka i teoretyczka sztuki przedstawi prace artystów z Wiednia, Słowacji, Węgier i Niemiec w ramach wystawy poświęconej kwestiom nierówności społecznychi niesprawiedliwości (re)produkowanej w obrębie współczesnego świata sztuki. Zwróci także uwagę na szczególną grupą społeczną, jaką tworzą artyści, grupę szczególnie podatną na zubożenie, wykluczenie i przemoc.

Więcej o wystawie na www.culturecongress.eu

JUTRO NIE UMIERA NIGDY
To wystawa architektury i dizajnu, przygotowana specjalnie na Europejski Kongres Kultury, zainspirowana Światową Wystawą w Nowym Jorku z 1939 roku o znamiennej, biorąc pod uwagę czas, nazwie – „Buillding The World of Tomorrow” („Budując świat jutra”). Gigantycznych rozmiarów ekspozycja prezentowała wszystkie najnowsze odkrycia technologiczne, a przede wszystkim dizajnerskie i inżynieryjne koncepcje, które miały zrewolucjonizować świat. Wśród nich była zapowiedź ogólnodostępnego, darmowego prądu czy wakacje na Księżycu w początkach XXI wieku. Prace nad rozwojem sztucznej inteligencji miały zmienić relacje społeczne i wygenerować nowe środki produkcji, w efekcie których człowiek stałby się istotą wolną, nie ograniczoną swoją pracą.
Punktem wyjścia prac koncepcyjnych przy tworzeniu Jutro nie umiera nigdy było pojęcie „obietnicy”, zarówno w kontekście polityki, której mechanizmy w dużym stopniu opierają się na składanych obietnicach, jak i inżynierii społecznej, stosującej różne formy obietnic w zarządzaniu społecznymi nastrojami. Przewrotny tytuł wystawy odnosi się do strategii „urządzania” przyszłości, wedle której „jutro” jest w zasięgu naszych możliwości, wynika z naszych świadomych lub mniej działań, jest wreszcie wyraźną fantazją, a tym samym diagnozą naszych aktualnych trosk i aspiracji. Wystawy światowe, podobnie jak inne produkcje popkultury, tworzące sugestywny pejzaż wizualny XX wieku, utrwaliły nasze wyobrażenie o przyszłości, sprowadzając ją najczęściej do „wersji beta” teraźniejszości, udoskonalonej o technologię, futurystyczny kostium (shape) i redukcję aktualnych problemów cywilizacyjnych. Tymczasem, choć marzymy od kilku dekad dokładnie o takiej samej „przyszłości”, w czasie teraźniejszym zdążyły dokonać się zasadnicze zmiany. „Czas nieokreślony”, który zdaniem Richarda Barbrooka dzieli nas od utopijnego „jutra”, wykorzystajmy więc na refleksję nad tym, co dzieje lub mogłoby się wydarzyć na naszych oczach. Wystawa obejmie obiekty artystyczne i dizajnerskie wykonane przez wybranych autorów. Kolekcja przedmiotów zamkniętych po zakończeniu Kongresu w kapsule czasu na okres stulecia, stanowić będzie testament początku drugiej dekady XXI wieku. Wśród autorów prac zamkniętych w kapsule znajdują się: Richard Barbrook, Hubert Czerepok, Mariana Castillo Deball, Jarosław Hulbój, Paweł Jarodzki, Paweł Jasiewicz/Kompott, Szymon Kobylarz, Jerzy Kosałka, Bartosz Mucha, Kama Sokolnicka, THOMSON & CRAIGHEAD, Adam Witkowski.
Kuratorka: Katarzyna Roj
Wernisaż wystawy odbędzie się 8 września  o godz. 18.30 w Hali Stulecia i Galerii Design GD. 9, 10 i 11 września wystawa będzie otwarta między godz. 10.00 a 22.00.  

FIKKA – MEBLE DYSKURSYWNE
Czy można stworzyć mebel zachęcający użytkowników do rozmowy? Takie wyzwanie podjęli projektanci z grupy Kompott, tworząc meble skłaniające do otwartości i postawy „prospołecznej”. Istotnym elementem wyróżniającym „meble dyskursywne” na tle innych realizacji w przestrzeni publicznej będzie ich mobilność. Nazwa projektu odnosi się do zwyczaju, z którym grupa projektowa zetknęła się w Szwecji. „Fika” (z akcentem na „k”) oznacza picie kawy z towarzyszącym jej słodkim dodatkiem. Szwedzka „fika” to coś więcej niż zwykła przerwa od pracy: to święta chwila spotkania i rozmowy – z kolegami, w kręgu przyjaciół, w rodzinnym gronie. Jest praktykowana we wszystkich kręgach społecznych, również na szczeblu rządowym. Meble staną w pobliżu Pergoli przed Halą Stulecia jako naturalny obszar integracji uczestników Kongresu, lecz także jako eksperyment socjologiczny, stymulujący relacje na poziomie mikrospołecznym.
Kuratorka: Katarzyna Roj

Otwarte dla publiczności będą także wystawy związane z warsztatami:

Uczestnicy Kongresu będą mieli niepowtarzalną okazję wziąć udział w inicjatywach formatowych:  Emergency Room „ostry dyżur”) to otwarta przestrzeń ekspozycyjna udostępniana artystom, którzy komentują w niej wydarzenia społeczne i polityczne z danego dnia. Prezentowane prace, niezależnie od formy – czy będą to instalacje, obiekty plastyczne, wideoart, happening, czy performance – zawsze mają charakter krytyczny, interwencyjny. Wszystkie są rejestrowane, a część z nich publikowana i komentowana w internecie. W czasie trwania projektu, codziennie o godzinie 12.00 i 18.00 następuje zmiana ekspozycji. Pawilon Emergency Room zbudowany zostanie w najbardziej ruchliwym miejscu kompleksu budynków wokół Hali Stulecia. Autorami projektu pawilonu są Marcin Garbacki i Karolina Tunajek (Projekt Praga).
Kurator: Thierry Geoffroy, Michał Bieniek
Wernisaż wystawy odbędzie się 8 września o godz. 20.00 w Hali Stulecia. Zmiana ekspozycji następować będzie 9, 10 i 11 września o godz. 12.00 i 18.00.

Reverse Pedagogy – („inna edukacja”) to wspólne działania zakończone wystawą, w których udział biorą artyści oraz osoby o różnych kompetencjach i umiejętnościach, niekoniecznie związanych ze sztuką czy tworzeniem. Program projektu tworzą na bieżąco sami uczestnicy – pracując, spędzając razem czas i bawiąc się. Materiały potrzebne do realizacji projektu i wsparcie logistyczne zapewniają organizatorzy. Formuła Reverse Pedagogy jest swobodna i ma, w zależności od edycji, różne scenariusze. Na przykład taki: o umówionej godzinie osoby zainteresowane projektem stawiają się w wyznaczonym przez organizatorów miejscu. Do udziału kwalifikuje się, zgodnie z zasadą „kto pierwszy ten lepszy”, kilkanaście pierwszych osób. Grupa w ciągu 48 godzin przygotowuje wystawę na zadany temat. W edycji organizowanej w ramach Kongresu zasady udziału wyglądają inaczej. Kurator projektu kompletuje grupę 20 uczestników spośród osób, które zgłosiły chęć udziału.
Kurator: Paul Butler
Wernisaż odbędzie się 10 września o godz. 20.00 w Sali warsztatowej IASE.  

DOC NEXT NETWORK
 To europejski ruch kuratorów, badaczy, producentów i edukatorów współpracujących z młodzieżą w Wielkiej Brytanii, Hiszpanii, Holandii, Polsce i Turcji, skupiony wokół niezależnych organizacji działających w obszarze kultury i mediów. To program tworzenia i udostępnia filmów realizowanych przez młodych twórców. Prezentuje alternatywne spojrzenie na współczesną Europę, zbierając opinie i historie młodych ludzi, także tych, którzy są zagrożeni wykluczeniem z oficjalnego dyskursu. Kolekcja DNN obejmuje krótkie eksperymentalne produkcje, video, blogi, audio reportaże oraz filmy krótkometrażowe, które na co dzień prezentowane są w Internecie na stronie www.docnextnetwork.org.
Godzinne projekcje wybranych filmów z kolekcji DNN odbędą się 8 września (godz. 21.00) i 11 września (godz. 15.30) w Klubie Festiwalowym. Z ideą projektu będzie można zapoznać się w pobliskim kontenerze, w przestrzeni zaprojektowanej przez młodych polskich architektów i grafików z Super Super oraz artystę video Karola Rakowskiego.
Inicjatorem sieci Doc Next Network jest Europejska Fundacja Kultury  partnerzy: Towarzystwo Inicjatyw Twórczych „ę”, British Film Institute, Metropolis TV, Zemos 98, Mode Istambul, Międzynarodowy Festiwal Filmów Dokumentalnych w Amsterdamie
Projekcje odbędą się 8 o godz. 21.00 i 11 września o godz. 15.30. w Pawilonie Czterech Kopuł K3 K4.  

 

(Anna Bytońska /UM)

 

PODZIEL SIĘ
Poprzedni artykułSchetyna: Nie obiecam niższych podatków
Następny artykułDarmowy internet na dworcu PKP
Żyjemy we Wrocławiu i patrzymy na świat z perspektywy naszego miasta. A Dzielnice są różne jak tylko różne mogą być. Nader często można odwiedzić nasze wrocławskie dzielnice kultury czy sportu, ze szczególnym uwzględnieniem teatru, filmu czy Śląska.